Tehnologiýa | Alýuminde ulanylýan nebit koksynyň hil görkezijilerine bolan talaplar

Elektrolitik alýumin senagatynyň çalt ösüşi bilen, alýuminiý öňünden bişirilýän anod senagaty täze maýa goýum merkezine öwrüldi, öňünden bişirilýän anodyň önümçiligi artýar, nebit koksy öňünden bişirilýän anodyň esasy çig mallary bolup durýar we onuň görkezijileri önümleriň hiline belli bir derejede täsir eder.

Kükürtiň mukdary

Nebit koksunyň kükürt mukdary, esasan, çig nebitiň hiline baglydyr. Umuman aýdanyňda, nebit koksunyň kükürt mukdary deňeşdirme boýunça pes bolanda, kükürt mukdarynyň artmagy bilen anod sarp edilişi azalýar, sebäbi kükürt asfalta kokslaşma tizligini ýokarlandyrýar we asfalta kokslaşmasynyň gözenekliligini peseldýär. Şol bir wagtyň özünde, kükürt metal garyndylary bilen birleşip, uglerod anodlarynyň uglerod dioksidi reaksiýasyny we howa reaksiýasyny basyp ýatyrmak üçin metal garyndylary bilen katalizi azaldýar. Şeýle-de bolsa, kükürt mukdary gaty ýokary bolsa, uglerod anodynyň termal döwülmegini artdyrar we elektroliz prosesinde kükürt esasan oksid görnüşinde gaz fazasyna öwrülýändigi üçin, elektroliz gurşawyna düýpli täsir eder we daşky gurşawy goramak basyşy uly bolar. Mundan başga-da, anod sterženiniň demir plýonkasynda kükürtleşme emele gelip, naprýaženiýe peselmegini artdyryp biler. Meniň ýurdumyň çig nebit importy artmagyny dowam etdirip we gaýtadan işlemek usullary gowulaşmagyny dowam etdirip, pes derejeli nebit koksunyň döremek meýli gaçgak. Çig mallardaky üýtgeşmelere uýgunlaşmak üçin, öňünden bişirilen anod öndürijileri we elektrolitik alýumin senagaty köp sanly tehnologik özgertmeleri we tehnologik öňegidişlikleri amala aşyrdylar. Hytaýyň ýerli öňünden bişirilen anodyndan Önümçilik kärhanalarynyň derňewlerine görä, takmynan 3% kükürt mukdary bolan nebit koksyny, adatça, gönüden-göni kalsinleşdirip bolýar.

 

Yzarlaýjy elementler

Nebit koksunyň mikroelementlerine esasan Fe, Ca, V, Na, Si, Ni, P, Al, Pb we ş.m. girýär. Nebiti gaýtadan işleýän zawodlaryň dürli nebit çeşmeleri sebäpli mikroelementleriň düzümi we mukdary örän tapawutlanýar. Käbir mikroelementler çig nebitden getirilýär, mysal üçin S, V we ş.m. Käbir aşgarly metallar we aşgarly ýer metallary hem getirilýär, şeýle hem daşamak we saklamak wagtynda käbir kül mukdary goşulýar, mysal üçin Si, Fe, Ca we ş.m. Nebit koksunyň mikroelementleriniň mukdary öňünden bişirilen anodlaryň hyzmat möhletine we elektrolitik alýumin önümleriniň hiline we derejesine gönüden-göni täsir edýär. Ca, V, Na, Ni we beýleki elementler anod oksidlenme reaksiýasyna güýçli katalitik täsir edýär, bu bolsa anodyň selektiw oksidlenmesini höweslendirýär, anodyň şlaklaryny we bloklaryny düşürmegine we anodyň aşa köp sarp edilişini artdyrýar; Si we Fe esasan ilkinji alýuminiýiň hiline täsir edýär we Si mukdary ýokarlanýar. Bu alýuminiýiň gatylygyny ýokarlandyrýar, elektrik geçirijiligini peseldýär we Fe mukdarynyň ýokarlanmagy alýumin ergininiň plastikligine we korroziýa garşylygyna uly täsir edýär. Kärhanalaryň hakyky önümçilik talaplary bilen birleşdirilende, nebit koksunyň düzüminde Fe, Ca, V, Na, Si we Ni ýaly mikroelementleriň mukdary çäklendirilmelidir.

 

Uçujy madda

Nebit koksynyň ýokary uçujy maddalar düzümi kokslanmadyk bölegiň has köp daşalýandygyny görkezýär. Aşa ýokary uçujy maddalar kalsirlenen koksynyň hakyky dykyzlygyna täsir eder we kalsirlenen koksynyň hakyky önümçiligini peselder, ýöne uçujy maddalaryň degişli mukdary nebit koksynyň kalsirlenenligine ýardam edýär. Nebit koksy ýokary temperaturada kalsirlenenden soň, uçujy maddalar azalýar. Dürli ulanyjylaryň uçujy maddalara bolan dürli garaşmalary, öndürijileriň we ulanyjylaryň hakyky zerurlyklary bilen utgaşdyrylansoň, uçujy maddalaryň 10%-12% -den geçmeli däldigi şertlendirilýär.

 

Kül

Nebit koksynyň ýanýan bölegi 850 gradus ýokary temperatura we howa aýlanyşy şertlerinde doly ýanyp gutarandan soň galan ýanmaýan mineral garyndylar (mikroelementler) kül diýlip atlandyrylýar. Küliň ölçeginiň maksady nebit koksynyň hilini bahalandyrmak üçin mineral garyndylaryň (mikroelementleriň) mukdaryny kesgitlemekdir. Küliň mukdaryny gözegçilikde saklamak mikroelementleri hem gözegçilikde saklar. Aşa köp külüň mukdary anodyň we ilkinji alýuminiň hiline hökman täsir eder. Ulanyjylaryň hakyky zerurlyklary we kärhanalaryň hakyky önümçilik ýagdaýy bilen birleşdirilende, külüň mukdarynyň 0,3%-0,5%-den geçmeli däldigi şertlendirilýär.

 

Çyglylyk

Nebit koksynyň suw mukdarynyň esasy çeşmeleri: Birinjiden, koks diňi çykarylanda, nebit koksy gidrawliki kesiş täsiri astynda koks howuzuna çykarylýar; ikinjiden, howpsuzlyk nukdaýnazaryndan, koks çykarylandan soň, doly sowadylmadyk nebit koksyny sowatmak üçin püskürtmeli. Üçünjiden, nebit koksy esasan koks howuzlarynda we ammarlarynda açyk howada ýygnanýar we onuň çyglylygyna daşky gurşaw hem täsir eder; dördünjiden, nebit koksynyň dürli gurluşlary we çyglylygy saklamak üçin dürli ukyby bar.

 

Kolanyň mazmuny

Nebit koksynyň bölejikleriniň ululygy hakyky hasyla, energiýa sarp edilişine we kalsirlenen koksa uly täsir edýär. Toz koksynyň mukdary ýokary bolan nebit koksy kalsirlenen prosesde uly uglerod ýitgisine sezewar bolýar. Atmak we beýleki şertler peçiň göwdesiniň ir döwülmegi, aşa köp ýanmagy, boşadyjy klapanyň dykylmagy, kalsirlenen koksynyň boş we aňsat ownuklanmagy ýaly meselelere aňsatlyk bilen sebäp bolup biler we kalsirleneniň ömrüne täsir edip biler. Şol bir wagtyň özünde, kalsirlenen koksynyň hakyky dykyzlygyna, kran dykyzlygyna, gözenekliligine we berkligine, garşylyklylygyna we oksidlenme görkezijisine uly täsir edýär. Öý hojalygynda nebit koksynyň önümçiliginiň hiliniň aýratyn ýagdaýyna esaslanyp, toz koksynyň mukdary (5 mm) 30%-50% aralygynda gözegçilik edilýär.

 

Şokoladly kokain mukdary

Şokoladly koks, şeýle hem sferiki koks ýa-da şokoladly koks diýlip hem atlandyrylýar, deňeşdirme boýunça gaty, dykyz we gözenekli däl we sferiki ereýän massalar görnüşinde bolýar. Şokoladly koksun ýüzi tekiz we içki gurluşy daşky görnüşi bilen deň däl. Ýüzde gözenekleriň ýoklugy sebäpli, baglaýjy kömür gatrany bilen ýugurlanda, baglaýjynyň koksuň içine aralaşmagy kynlaşýar, bu bolsa boş baglanyşyk döredýär we içki kemçiliklere sezewar bolýar. Mundan başga-da, şokoladly koksuň termal giňelme koeffisiýenti ýokarydyr, bu bolsa anod bişirilende termal şok ýaryklaryna aňsatlyk bilen sebäp bolup biler. Öňünden bişirilen anodda ulanylýan nebit koksu şokoladly koks öz içine almaly däl.

Catherine@qfcarbon.com   +8618230208262


Ýerleşdirilen wagty: 20-nji dekabr, 2022