Elektrik ýaý peçleriniň (EAF) polat öndürmegiň giňden ornaşdyrylmagy grafit elektrodlaryna bolan islegiň yzygiderli artmagyna sebäp bolar, esasy hereketlendiriji faktorlar bolsa syýasat görkezmeleriniň, tehnologik ösüşleriň we bazar isleginiň sinergiýasyndan gelip çykýar. Anyk seljerme aşakdaky ýaly:
I. Syýasat esasynda berlen borçlar: EAF polat önümçiliginiň paýynyň artmagy grafit elektrodlaryna bolan isleg binýadyny gönüden-göni giňeldýär
1. Hytaýyň “Goşa uglerod” maksatlary boýunça kuwwatlyklaryň çalşylmagy syýasaty
Hytaý 2025-nji ýyla çenli EAF polat önümçiliginiň paýyny häzirki 10% -den 15%-20% -e çenli ýokarlandyrmagy meýilleşdirýär, bu syýasat grafit elektrodlaryna bolan islegi gönüden-göni artdyrar. Mysal üçin, EAF polat önümçiliginde grafit elektrodlaryna bolan islegiň 2025-nji ýylda 860,000 tonna ýetmegi çaklanylýar, bu bolsa ýyllyk takmynan 10% ösüşdir, eger bu paý 20% -e ýetse, islegiň artmagy has-da artar.
2. Global polat isleginiň gaýtadan ýokarlanmagy we daşky gurşawyň basyşlary
2025-nji ýylda global polat isleginiň 1,2% ýokarlanyp, 1,772 milliard tonna ýetmegine garaşylýar. ÝB-niň uglerod serhedini sazlamak mehanizmi (CBAM) ýaly halkara ekologiýa standartlary bilen birleşdirilende, däp bolan domna peç polat önümçiligi (EAF-lerden 60%-70% ýokary uglerod zyňyndylary bilen) tapgyrlaýyn bes etmek üçin barha artýan basyş bilen ýüzbe-ýüz bolýar, bu bolsa EAF polat önümçiliginiň giňden ornaşdyrylmagyny global meýile öwürýär.
II. Tehnologiki ösüşler: EAF netijeliligini ýokarlandyrmak üçin esasy material hökmünde ultra ýokary kuwwatly grafit elektrodlary
1. EAF proseslerinde grafit elektrodlary üçin berk öndürijilik talaplary
Pes garşylyk (≤6 μΩ·m) we ýokary egilme güýji (≥15 MPa) bilen häsiýetlendirilýän ultra ýokary kuwwatly (UHP) grafit elektrodlary EAF netijeliligini ýokarlandyrmak üçin möhüm ähmiýete eýedir. Ýaý güýji artdygyça, ereme prosesleri ýokary oksidlenme garşylygyna we termal şoka garşylygyna eýe bolan grafit elektrodlaryny talap edýär, bu bolsa ýokary hilli önümlere bolan islegiň artmagyna getirýär.
2. Ýokary derejeli önümlerde bazaryň konsentrasiýasynyň artmagy
2025-nji ýyla çenli UHP elektrodlarynyň bahasynyň tonna üçin 18,000 Ýuandan geçmegine we olaryň bazar paýynyň umumy islegiň 60% -den gowragyna çenli ýokarlanmagyna garaşylýar. Öňdebaryjy kompaniýalar (meselem, Fangda Carbon we Graftech) tehnologik monopoliýalar arkaly ýokary derejeli bazarda agalyk ediji orny eýelediler, kiçi we orta kärhanalar bolsa daşky gurşaw we çykdajylar sebäpli bazardan çykýarlar, bu bolsa öňdebaryjy oýunçylaryň arasynda senagatda jemlenmegiň artmagyna getirýär.
III. Bazar isleginiň hereketlendirijileri: EAF polat önümçiliginde berk sarp ediş we ösüp gelýän pudaklara giňelmek
1. EAF polat önümçiliginiň berk sarp ediş aýratynlyklary
EAF polat öndürmek üçin her tonna polat üçin takmynan 1,5-2,5 kg grafit elektrodlary sarp edilýär, bu bolsa talaplaryň berkliginiň ep-esli derejede ýokarydygyny görkezýär. EAF-laryň (meselem, 100T-den ýokary elektrik ýaý peçleri) giň gerimde ornaşdyrylmagy we eretmek prosesiniň optimizasiýasy sebäpli tonna sarp edilişi 3,5 kg-dan 1,2 kg-a çenli azalsa-da, kuwwatlylygyň giňelmegi bilen umumy talap artmagyny dowam etdirýär.
2. Ösüp gelýän pudaklardan artýan isleg
- Täze Energetika Sektory: Litiý-ion batareýasynyň anod materiallarynyň önümçiligi grafit önümlerine daýanýar. Global anod material önümçiliginiň 2025-nji ýylda 2,625 million tonna ýetmegine garaşylýar, Hytaýyň paýy 98% -den gowrak, bu bolsa grafit elektrod grafitleşdiriş gaýtadan işlemesine bolan islegi artdyrýar.
- Ýarymgeçirijiler pudagy: Ýokary takyklykly grafit elektrodlary kristal ösdüriji peçlerde we aşındyryş enjamlarynda ulanylýar, bu bolsa arassalyk derejesiniň 99,999% -den ýokary bolmagyny talap edýär. 5G we AI çiplerine artýan isleg ýyllyk islegiň ösüş depginini 15% -den geçýär.
- Senagat kremniýiniň we sary fosforyň önümçiligi: Himiýa senagaty ýokary durnuklylyk we çydamlylyk bilen elektrodlary talap edýär, bu ýerde grafit elektrodlary agdyklyk edýär.
IV. Pudakdaky kynçylyklar we jogaplar: Çykdajylaryň we daşky gurşawyň çäklendirmeleriniň şertlerinde gurluş düzedişleri
1. Çig malyň bahasynyň ýokarlanmagy
2025-nji ýylyň başynda iňňe koksyň bahasy ýarym aýyň içinde tonnasy üçin 5500 ýuan ýokarlanyp, tonnasy üçin 32000 ýuana ýetdi, kükürti az nebit koksynyň bahasy bolsa tonnasy üçin 7300 ýuandan geçdi, bu bolsa ýyllyk 57% ösüş görkezdi. Kompaniýalar öňdebaryjy kärhanalaryň bäsdeşlik artykmaçlygyny nygtamak bilen, iňňe koks öndürmek üçin içerki mümkinçilikleri ösdürmek arkaly çykdajylary azaldýarlar (meselem, dik integrasiýa arkaly).
2. Güýçleri ýokarlandyrmaga itergi berýän ekologiýa syýasaty
Hebeý we Henan ýaly sebitlerde daşky gurşaw çäklendirmeleri döwürleýin üpjünçilikde gytçylyklara sebäp boldy, grafitleşdiriş prosesleriniň ýokary energiýa sarp edilişi bolsa kuwwatlylygyň giňelmegini çäklendirýär. Kompaniýalar ÝB-niň CBAM ýaly halkara daşky gurşaw standartlaryna laýyk gelmek üçin ýapyk aýlawly "önümçilik-dikeldiş-regenerasiýa" ulgamyny döretmelidirler.
Netije: EAF polat önümçiliginiň grafit elektrod isleginiň ösmegi üçin esasy hereketlendiriji hökmünde kabul edilmegi
Syýasat tabşyryklarynyň, tehnologik ösüşleriň we bazar isleginiň bilelikdäki güýçleri bilen hereket edýän EAF polat önümçiliginiň giňden ornaşdyrylmagy grafit elektrod isleginiň ösüşini dowam etdirer. Çig malyň gymmatlamagy we daşky gurşawyň çäklendirmeleri ýaly kynçylyklara garamazdan, pudak ýokary derejeli tehnologiýalar (meselem, UHP elektrodlary), aň-paýhas (meselem, sanly goşa tehnologiýalar) we ýaşyl geçişler (meselem, ýapyk aýlawly ulgamlar) arkaly islegiň ösüş logikasyny berkidýär. Geljekde tehnologik gorlary we dik integrasiýa mümkinçilikleri bolan öňdebaryjy kärhanalar bazar giňişliginde agdyklyk eder, pudagara hyzmatdaşlyklar (meselem, grafen batareýalary bilen elektrodlaryň arasyndaky sinergetik ylmy-barlag we işläp düzmek) bolsa ösüşiň päsgelçiliklerini ýeňip geçmek üçin esasy açyşlar bolup hyzmat edip biler.
Ýerleşdirilen wagty: 2025-nji ýylyň 20-nji awgusty